وضعیت فوق‌العاده و مدیریت همه‌جانبه/ اقتضائات نظام اسلامی

در شرایط بی‌سابقه‌ای به سر می‌بریم. شیوع ویروس کرونا در سراسر جهان، باعث شده است حالت فوق‌العاده‌ای در ابعاد فردی، خانوادگی و اجتماعیِ زندگی مردم به وجود آید.

 این شرایط در کشورهایی که فرهنگ دینی بر آن‌ها حاکم است وضعیت را پیچیده‌تر کرده است.

 این امر اقتضا می‌کند که همگان به‌ویژه مسئولان، دو رویکرد را به موازات یکدیگر مد نظر قرار دهند.

رویکرد اول توجه به پروتکل‌های بهداشتی و پزشکی است که بحمدالله با پیگیری‌های دولتی و رسانه‌ای و حمایت مراجع عظام تقلید و تأکید ویژه‌ی رهبر معظم انقلاب، در حال اجراست و از این جهت لازم است از همه‌ی دست‌اندرکاران اعم از مدیران، پزشکان، پرستاران و سایر کسانی که در این زمینه با روحیه‌ی جهادی و با ازخودگذشتگی فعالیت می‌کنند، سپاس‌گزاری کرد.

البته در این زمینه نقدها و مطالباتی نیز از سوی مردم و کارشناسان وجود دارد که باید مورد توجه خاص مسئولان امر قرار گیرد.

یکی از مهم‌ترینِ این مطالبات، اِعمال سخت‌گیری‌های بیشتر در خصوص سفرهای بین شهری و ترددهای داخل شهرها و فعالیت‌های اداری و سایر مشاغل غیر ضروری است.

از طرف دیگر لازم است خسارت‌های اقتصادی که در اثر کساد شدن بسیاری از مشاغل برای مردم حاصل شده است، جبران شود و این خود مستلزم آن است که مسئولان به نظرات کارشناسان بیشتر توجه کنند.

رویکرد دوم توجه به الزامات شرعی و احکام و سنت‌های اسلامی است که اهمیت آن کمتر از پروتکل‌های بهداشتی نیست؛ زیرا اگرچه اسلام به رعایت حفظ جان و سلامتیِ مردم دستور اکید داده است، لیکن علاوه بر آن، دستورات دیگری نیز دارد که نباید به بهانه‌های گوناگون از آن‌ها غافل شد و یا آن‌ها را مورد کم‌توجهی قرار داد.

 به‌عنوان نمونه می‌توان به بحث تعطیلی بی‌سابقه‌ی مساجد، اماکن مذهبی و تجمعات دینی اشاره کرد که در شرایط کنونی امری شایسته و بایسته بود.
اما این تعطیلی معلوم نیست تا چه زمانی ادامه یابد. بنابراین ضروری است بزرگان و مدیران حوزه‌ی علمیه به بررسی ابعاد این موضوع بپردازند و تدابیری را برای پوشش‌دادن این خلأ -خصوصاً در صورت ادامه‌ی آن تا ماه مبارک رمضان- اتخاذ کنند و مدیران دولتی و نهادهای مربوطه در این زمینه همکاری لازم را داشته باشند و در غیر این صورت با یک عکس‌العمل منفی در بین مردم که ابعادش نامعلوم است مواجه خواهیم شد.

 امروزه حتی در جهان غرب که چند قرن را در مبارزه با دین سپری کرده است، توجه به معنویات در مواجهه با مشکلات روحی و جسمی مورد عنایت اندیشمندان قرار گرفته است؛ حال در تنها نظام دینی که با مبنای "سعادت‌بخشی دین (منحصراً اسلام ناب) در دنیا و آخرت" تشکیل شده و برای تثبیت خود، هزینه‌های سنگینی متحمل شده است، به هیچ عنوان شایسته نیست که به بهانه‌ی اضطراری بودن وضعیت، به احکام شرعی و سنت‌های اسلامی بی‌توجهی شود؛ فلذا با توجه به درپیش بودن ماه مبارک رمضان، لازم است در خصوص جایگزین مناسب برنامه‌های مذهبی تدابیر ویژه‌ای اندیشیده شود.

 در این خصوص، تقویت برنامه‌های دینی و تبلیغیِ رسانه‌ی ملی و سایر رسانه‌ها و نیز توجیه روحانیون در زمینه‌ی فعالیت تبلیغی در فضای مجازی پیشنهاد می‌شود. همچنین با توجه به حضور الزامی مردم در منازل که افزایش بیشتری نسبت به شرایط عادی پیدا کرده است، توفیقی اجباری برای پدران و مادران متدین فراهم کرده است تا بیش از پیش به تبلیغ خانوادگی از طریق ارتباط عاطفی با فرزندان بپردازند و به آیه‌ی شریفه‌ی "قُوا اَنفُسَکُم وَ اَهلیکُم ناراً" (تحریم/۶) جامه‌ی عمل بپوشانند و همه‌ی اعضای خانواده‌های متدین از طریق فضای مجازی و ارتباطات تلفنی و مانند آن، معارف دینی و نشاط معنوی را به سایر آحاد جامعه منتقل نمایند.

 نمونه‌ی دوم مسأله‌ی تجهیز امواتی است که با بیماری کووید۱۹ از دنیا رفته‌اند. در این زمینه لازم است تمام احکام الزامی شرع مقدس (مانند غسل‌های سه‌گانه، حنوط، تکفین، نماز و تدفین) با نظارت یک نهاد رسمی مسئول انجام شود و مسامحه در این امر به هیچ وجه جایز نیست.

 این دو مورد را صرفاً از باب نمونه متذکر شدم که البته از اهمیت ویژه‌ای نیز برخوردارند. مقصود اصلی این نوشتار، توجه به اقتضائات خاص حاکمیت دینی است که نباید از دید مسئولان امر و بزرگان دین پنهان بماند.

 امیدوارم همه‌ی آحاد جامعه، خصوصاً نخبگان و دست‌اندرکاران امور مختلف در انجام وظایف خود نهایت دقت و تلاش را داشته باشند تا بتوانیم با کمترین آسیب و کوله‌باری از تجربه و پیشرفت، شرایط کنونی را به‌سلامت پشت‌سر بگذاریم؛ ان‌شاءالله.

                                                     اول شعبان المعظم ۱۴۴۱ه.ق

                                                               ۱۳۹۹/۱/۷

                                                          سید محسن طاهری
                                         مسئول مدرسه علمیه امام صادق (علیه‌السلام) گرگان

پیام سیستم

برای ارسال نظر، باید در سایت عضو شوید.