سبک زندگی علوی (به مناسبت یکهزار و چهارصدمین سال شهادت امام علی علیه السلام)

امام علی علیه السلام در یک نگاه

وی امیر مؤمنان سرور اوصیاء و به فرمان خدا و تصریح پیامبر اکرم صلّی اللّه علیه و اله و سلم نخستین جانشین رسول خدا صلّی اللّه علیه و اله و سلم است. قرآن کریم به صراحت از عصمت و پیراستگی آن بزرگ مرد از پلیدی ها سخن گفته است.

نبی اکرم صلّی اللّه علیه و اله و سلم به اتفاق او و همسر و فرزندانش با مسیحیان نجران مباهله کرد و آن حضرت را از آن دسته از نزدیکان خود تلقّی نمود که دوستی و محبت آنان واجب به شمار می آید و مکرّر تصریح کرد که آنان همسنگ قرآن مجیدند و کسانی که به آنان متمسّک شوند اهل نجات و آنان که از فرمانشان روبر تابند، در ورطه هلاکت اند.

امام علیه السّلام از کودکی در دامان رسول اکرم صلّی اللّه علیه و اله و سلم پرورش یافت و از سرچشمه زلال هدایتش، بهره مند گردید. او شاگردی وفادار و برادری پاک سرشت برای رسول خدا صلّی اللّه علیه و اله و سلم و نخستین ایمان آورنده به رسول خدا صلّی اللّه علیه و اله و سلم بود و با وی نماز گزارد، صادقانه تر از همه در راه پروردگار خویش فداکاری کرد و در مسیر پیشبرد رسالت پیامبر اکرم صلّی اللّه علیه و اله و سلم در دشوارترین لحظات درگیری و کشمکش با جاهلیت سرکش، در هر شکلش در دو برهه مکی و مدنی و در زمان حیات رسول خدا صلّی اللّه علیه و اله و سلم و پس از رحلت آن بزرگوار، از خود جانفشانی نشان داد و فانی در مکتب و رسالت و ارزش های آن گردید و به معنای تمام کلمه تجسّم حق بود بی آنکه ذرّه ای از آن پا فراتر نهاده و یا سرمویی از مسیر آن خارج شده باشد.

امام علی بن ابی طالب علیه السلام

القاب و صفات امام علی(ع)

سبک زندگی امیرمؤمنان علی(ع)

شیوه حکومت در سبک زندگی امام علی علیه السلام

نگاه حضرت علی (ع) به حکمرانی و حکومت، نگاهی الهی است؛ نگاهی که با نگاه دنیامدارانه و قدرت محورانه تفاوت اساسی دارد. حضرت علی (ع) در آغاز حکومت خود، دلیل پذیرفتن آن مسئولیت بزرگ را گرفتن حق ستمدیده از ستمگر بر شمرده و آن را پیمانی می داند که خداوند از دانشمندان گرفته است؛ و فرمود: «سوگند به خدایی که دانه را شکافته و جانداران را آفریده است که اگر انبوه آن جماعت نمیبود، یا گرد آمدن یاران حجت را بر من تمام نمی کرد و خدا از عالمان پیمان نگرفته بود که در برابر شکم بارگی ستمکاران و گرسنگی ستم کشان خاموشی نگزینند، افسار شتر خلافت را بر گردنش می افکندم و رهایش می کردم و در پایان با آن همان می کردم که در آغاز کرده بودم» (نهج البلاغه دشتی:٣٠). لذا همان طور که از این خطبه بر می آید هدف از تشکیل حکومت و حکمرانی در اسلام؛ تنها اعمال قدرت نیست، بلکه یکی از اهداف اصلی آن رسیدگی به حقوق محرومان و دفاع از مظلومان می باشد. هم چنین حضرت علی (ع) در جای دیگر انگیزه خود را از پذیرش حکومت، چنین بیان می دارد: «پروردگارا! تو می دانی آنچه ما انجام دادیم، نه برای این بود که ملک و سلطنتی به دست آوریم و نه برای اینکه از متاع پست دنیا چیزی تهیه کنیم، بلکه بدان سبب بود که نشانه های از بین رفته دینت را بازگردانیم و صلح و اصلاح را در شهرهایت آشکار سازیم تا بندگان ستم دیده ات در ایمنی قرار گیرند و قوانین و مقررات که فراموش شده است بار دیگر عملی شود» (نهج البلاغه، دشتی: ١٧٥). بنابراین گسترش معنویت، ایجاد امنیت و افزایش رفاه در جامعه (به خصوص احقاق حق افراد ستمدیده) و حاکمیت قانون از جمله اهداف حکومت امام علی (ع) می باشد.

نظریه حکمرانی خوب از دیدگاه نهج البلاغه

اصول و مبانی اخلاقی سیاست در دیدگاه امام علی (ع)

ویژگی ها و وظایف کارگزاران در نهج البلاغه

مقایسه سیاست های خلفای ثلاثه و امام علی (ع) در انتخاب کارگزاران ایران

ویژگی های حکومت توسعه یافته در پرتو رهنمودهای امام علی (ع)

الگوی مفهومی واقع نگری در اندیشه و رفتار سیاسی امام علی(ع)

فرهنگ سیاسی مطلوب در فرمان امام علی (ع) به مالک اشتر

اقتصاد و عدالت در سبک زندگی امام علی علیه السلام

اقدامات علی (ع) در عرصۀ توزیع اقتصادی و موفقیت های آن، الگوی مناسبی برای همه به ویژه برای شیعیان و پیروان حضرت (ع) است. مبارزۀ بی امان با مفاسد اقتصادی و بستن راه های سوء استفادۀ افراد طماع و بهره مندی همۀ مردم از امکانات و فرصت های اقتصادی و توزیع سریع بیت المال بین کسانی که در آن حقی دارند باعث می شود همۀ مردم به رفاه دست یابند.

رفتارهای شخصی علی (ع) به گونه ای بود که در عرصۀ تولید و تخصیص درآمد، در پی حداکثر کردن مجموع سود و مطلوبیت دنیوی و اخروی بود؛ البته حضرت به حداقل بهره مندی دنیوی بسنده می کرد و انگیزۀ تولید و توزیع ایشان به گونه ای بود که در پی حداکثرسازی منافع اخروی بودند.

لازم به ذکر است که اصل الگوی«حداکثرسازی مجموع منافع دنیوی و اخروی با پرهیز از محرمات و عمل به واجبات»را می توان فراگیر کرد و آنگاه امید داشت که عناصر اصلی اقتصاد از قبیل ثبات اقتصادی، پس انداز، سرمایه گذاری و تولید و توزیع عادلانه، وضعیت مناسب پیدا کنند و در نهایت رفاه برای همه حاصل شود.

سیره اقتصادی امام علی (ع)

نفی «رانتیریسم» در نهج البلاغه

رفاه از دیدگاه علی بن ابی طالب در نهج البلاغه

پدیدارشناسی راهبردهای امام علی (ع) برای تحقق عدالت در جامعه (مطالعه موردی نهج البلاغه)

معیار عدالت توزیعی و نسبت آن با انصاف و برابری با تاکید بر اخلاق حکومتی امام علی (ع)

مردم و مردمداری در سبک زندگی امام علی علیه السلام

در مکتب علوی، پذیرش مسئولیت زعامت جامعۀ اسلامی، مانند دیگر مسئولیت ها، تنها برای انجام وظیفه و تکلیف الهی است، نه ریاست کردن یا سوءاستفاده نمودن یا بهره مندی از منافع زودگذر آن. اگر تکلیف الهی بر علما و دانشمندان هر جامعه نبود که در برابر شکم بارگی ستمگران و محرومیت ستمدیدگان سکوت نکنند، ریاست طلبی و بهره مندی از مظاهر زندگی مادی نمی توانست انگیزۀ امیرالمؤمنین(ع) برای قبول تصدی زعامت جامعۀ اسلامی باشد.

امام علی(ع) با عنایت به ارزش و کرامت ذاتی ای که خداوند برای انسان قائل است، همیشه به این کرامت ارج می نهد و آن را پاس می دارد. اندیشۀ سیاسی علوی، آدمی را از بندۀ دیگران بودن بازمی دارد؛ چراکه خداوند انسان را آزاد آفریده است؛ و البته این کرامت، ویژهۀ گروه خاصی نیست؛ بلکه از نگاه آن حضرت، همه در این حق برابرند؛

امام در تمام نامه هایشان، به فرمانداران و استانداران خود دربارۀ حقوق اجتماعی مردم و بازپس گرفتن حق محرومان از ستمکاران سفارش می کردند؛ و از نظر اخلاق اجتماعی، مسئولان نظام را به مردم داری، ابراز محبت و لطف به رعیت دستور می دادند. ایشان ارزش حکومت را به عنوان مقام و قدرت بر مردم که برخاسته از حس جاه طلبی باشد، از کفش کهنه و پاره کمتر می داند و حکومت واقعی در نظر ایشان حاکمیتی است که در آن، حقی احیا شود یا باطلی از بین برود و فساد و تباهی رخت بربندد.

بررسی حقوق و جایگاه مردم در حکومت علوی به عنوان رویکردی از سبک زندگی امام علی (ع)

سبک استدلال های امام علی (ع) علیه مخالفان در نهج البلاغه

اقدامات مدیریتی امام علی علیه السلام در پیشگیری از تعارض در دوران حکومت

بازنمایی جایگاه «امنیت انسانی» در سیره حکومتی امام علی (ع) بر مبنای فرامین حکومتی

رابطه طبیعت، انسان، و جامعه از دیدگاه امام علی علیه السلام

مقایسه و پیشینه قوانین موضوعه حقوق جنگ معاصر در سیره و گفتار امام علی (ع)

فضیلتها و ارزشها در سبک زندگی امام علی علیه السلام

طبق اصول تربیت، انسان باید قوس صعودی را در جهت حقیقت ملکوتی خود بپیماید. امام (ع) در نامۀ تربیتی خود به فرزندش امام حسن مجتبی(ع) می نویسد: «بدان که تو برای آن جهان آفریده شده ای نه برای این جهان». این جهان مدرسۀ تربیت انسان است و باید به سوی آخرت گام بردارد. امام(ع) همگان را بدین مقصد فراخوانده و فرموده است: «از فرزندان آخرت باشید و از فرزندان دنیا مباشید که روز رستاخیز هر فرزند به مادر خود می پیوندد».

انسان، تنها برای امور مادی کوشش نمی کند و یگانه محرک او حوایج مادی زندگی نیست، بلکه برای اهداف و آرمان های بسیار عالی می کوشد. انسان، دارای روح قدسی است که میل به تعالی، صعود و پرواز دارد و بالارفتن او تا ملکوت قابل تصور است. آنچه انسان ها را به کمال مطلوبشان می رساند در سایۀ پرهیزگاری محقق می شود. پیشوای پرهیزگاران در ضمن خطبه ای فرمود: «خداوند به پرهیزگاری سفارشتان کرده و آن را نهایت خشنودی و خواست خود از بندگان قرار داده است» «بندگان خدا، شما را به تقوای الهی و فرمان برداری او سفارش می کنم که نجات فردا در آن است و مایۀ رهایی جاودان است».

آنان که به این توشۀ تربیتی دست یابند، درهای وصول به مقاصد تربیت حقیقی به رویشان گشوده می شود. امام علی(ع) در وصفشان می فرماید: «پرهیزگاران در این جهان اهل فضیلتند، گفتارشان صواب است و میانه روی شعارشان. در رفتار و گفتار فروتنند، دیده هایشان را از آنچه خدا بر آنان حرام کرده، پوشیده و گوش هایشان را به دانشی که آنان را سودمند است به کارگرفته اند.

تاملی درباره ی جایگاه و مولفه های تربیت اخلاقی کودکان در خانواده (براساس دیدگاه امام علی علیه السلام)

بازتاب احسان و نیکوکاری در آموزه های علوی بر پایۀ اندیشه های امام علی (علیه السلام)

بررسی سبک زندگی امیرالمؤمنین حضرت علی علیه السلام در ماه رمضان

 

نگارخانه

حب علی(ع)، اصلی ترین عامل استجابت دعا

مناجات امیرالمومنین با صدای مهدی سماواتی

حرم امیرالمومنین علیه السلام در آیینه تصاویر

تصاویری زیبا و کمتر دیده شده از حرم امام علی ع و شهر نجف

https://hawzah.net/fa/Occation/View/70240

اطلاعات

برای ارسال نظر، باید در سایت عضو شوید.